Geri Dönüşüm Merkezinde Bulunan Eski PCB: 68k İşlemcili ve VME Backplane'li Devre Kartı İncelemesi
Platformumuzdaki en çok okunan ve popüler makaleleri görmek için Trendler bölümüne geçebilirsiniz.
Geri dönüşüm merkezinde bulunan eski bir baskılı devre kartı (PCB), elektronik mühendisliği ve endüstriyel kontrol sistemleri tarihine ışık tutuyor. Bu kart, 68k mikroişlemci ve VME (Versa Module Europa) backplane teknolojisi kullanılarak tasarlanmış. O dönemde yaygın olan "maximum through-hole" yani maksimum delikli bileşen yerleşimi ile üretilmiş olması, yüzey montaj teknolojisinin (SMD) henüz yaygınlaşmadığını gösteriyor.
68k İşlemci ve VME Backplane Teknolojisi
Motorola 68k serisi işlemciler, 1980'lerin sonu ve 1990'ların başında endüstriyel kontrol ve ağ donanımlarında yaygın olarak kullanılmıştır. VME backplane ise modüler ve yüksek hızlı veri iletişimi için tasarlanmış bir sistemdir. Bu kartın üzerindeki işlemci 12 MHz hızında çalışmakta ve Xyplex firması tarafından üretilen bir ağ donanımı parçası olma ihtimali yüksektir. Xyplex, 1980'ler ve 1990'larda 2 ve 10 megabit Ethernet kartları gibi ağ çözümleri üretmiş bir şirkettir.
Ayrıca Bakınız
Delikli (Through-Hole) Teknolojisi ve Mühendislik Zorlukları
Kart, delikli teknolojiyle üretilmiş ve yoğun bileşen yerleşimi nedeniyle karmaşık bir PCB yönlendirmesine sahiptir. Bu teknoloji, bileşenlerin lehimlenmesi için deliklerin açıldığı ve bacakların bu deliklerden geçirildiği bir yöntemdir. Tasarımcılar, sinyal bütünlüğü açısından günümüzün yüksek frekanslı ve yüksek hızdaki devrelerine göre daha az kritik olan bu yapıda, bileşenleri sıkıştırarak yerleştirmek zorundaydı. Bu durum, PCB yönlendirme ve montaj işlemlerini oldukça zahmetli kılmıştır.
Kartın Olası Kullanım Alanları
Kartın ön yüzündeki büyük Amphenol konnektörler, analog POTS (Plain Old Telephone Service) telefon sistemleri için bir hat kartı olabileceğini düşündürmektedir. Ayrıca, bazı yorumlar kartın bir endüstriyel kontrol PLC-CPU modülü veya eski bir slot makinesi işlemcisi olabileceğini belirtmektedir. ROM üzerindeki etiketler ve kullanılan entegre devreler, kartın Xyplex ağ donanımı olduğunu desteklemektedir.
Entegre Devreler ve Diğer Bileşenler
Kart üzerinde birçok entegre devre (IC) bulunmaktadır. Bunlar arasında Cirrus Logic tarafından üretilen 8 kanallı asenkron iletişim kontrolcüleri yer almaktadır. Ayrıca, TTL mantık entegreleri ve Dallas marka çipler gibi çeşitli dijital bileşenler kullanılmıştır. Bu yoğun bileşen yerleşimi, kartın karmaşık işlevler gerçekleştirdiğini ve mühendislik açısından ileri düzeyde tasarlandığını göstermektedir.
Tarihsel ve Teknik Perspektif
Bu PCB, bilgisayarların kendi devre kartı tasarımlarını yapacak işlem gücüne sahip olmadığı bir dönemin ürünüdür. Tasarım süreci tamamen manuel olarak yapılmış ve bileşenlerin yerleşimi, yönlendirilmesi büyük bir emek gerektirmiştir. Günümüzde PCB tasarımları bilgisayar destekli tasarım (CAD) programlarıyla yapılmakta ve yüzey montaj teknolojisi sayesinde daha küçük, daha hızlı ve daha güvenilir devreler üretilmektedir.
"Bu kart, bir zamanlar elektronik mühendisliğinin ne kadar zorlu ve detaylı bir iş olduğunu gösteren bir örnek. Modern PCB'ler daha entegre ve görsel olarak temiz olabilir, ancak bu tür kartlar gerçek mühendislik dehasını yansıtıyor."
Koruma ve Gelecek Perspektifi
Kartın üzerindeki pilin hala çalışıp çalışmadığı merak edilmektedir. Deneyimlere göre, uygun koşullarda bu tür piller 35 yıldan fazla dayanabilmektedir. Ayrıca, kartın konformal kaplama (koruyucu kaplama) yapılmadan bırakılması önerilmektedir çünkü bu tür eski kartlarda kaplama bazı sorunlara yol açabilir.
Son olarak, bu tür eski PCB'ler, elektronik tarihinin ve mühendislik gelişiminin somut kanıtları olarak değerlendirilmeli ve mümkünse korunmalıdır. 30 yıl sonra nasıl görünecekleri ise merak konusudur; ancak o zamana kadar elektronik teknolojisindeki gelişmeler çok daha ileri düzeylere ulaşacaktır.
Kaynaklar:
Reddit /r/electronics tartışması: https://reddit.com/r/electronics/comments/1ovpqts/pcb_i_found_in_the_recycling_center/
Cirrus Logic CL-CD180 Veri Sayfası: https://ia801208.us.archive.org/0/items/bitsavers_cirrusLogiLCD180DataSheet199004_3370003/CL-CD180_Data_Sheet_199004.pdf
Xyplex ve VME teknolojisi hakkında bilgiler
